Bu proje, MCR100-6 gibi hassas bir yüksek voltaj tristörü (SCR) kullanarak, minimum bileşenle yapabileceğiniz oldukça basit ve etkili bir foto röle (ışığa duyarlı anahtar) devresidir. Devre, oda karanlık olduğunda lambayı otomatik olarak yakar, aydınlıkta ise söndürür.
Devre Analizi ve Çalışma Prensibi
- Yük Kapasitesi: Devre, yük olarak 75W güce kadar akkor flamanlı lambalarla (EL1) çalışmak üzere tasarlanmıştır.
- Çalışma Mantığı: Oda karanlık olduğunda VT1 fototransistörü kesime gider (kapalıdır). Bu durumda R4 direnci üzerinden geçen akım, VS1 tristörünün (SCR) geyt (tetikleme) ucuna ulaşarak onu açar. Tristör iletime geçtiğinde lamba yanar.
- Gündüz Modu: Fototransistör yeterli ışık aldığında iletime geçer ve geyt ucuna giden akımı kendi üzerinden şaseye akıtır. Bu durumda tristör tetiklenemez ve lamba söner.
- Hassasiyet ve Koruma: VD2-VD5 diyotları, devrenin ışık değişimlerine karşı hassasiyetini stabilize etmek için seri bağlıdır. R2 varistörü, tristörü şebekedeki ani voltaj dalgalanmalarından korur. L1 ve C1 ikilisi ise şebekeye giden parazitleri engelleyen bir LC filtre görevi görür.
Malzeme Seçimi ve Alternatifler
- Tristör (SCR): MCR100-006, MCR100-6RL, MCR100-8 gibi hassas geyt akımlı modeller kullanılabilir. (Pin çıkışları Şekil 1'de gösterilmiştir).
- Fototransistör: L51P3C, L51P3 veya yerli KTF102A gibi modeller uygundur.
- Diyot Köprüsü (VD1): KBL06 yerine DB104-DB107, W04M-W10M veya benzeri 1A/400V köprü diyotlar kullanılabilir.
- Koruma Direnci Notu: Eğer FNR-20K431 gibi çok güçlü (yüksek kapasiteli) bir varistör kullanılırsa, tristörün zamanla bozulmasını önlemek için varistöre seri olarak 39 Ohm / 5W bir direnç eklenmelidir.
- Kondansatör (C1): En az 630V çalışma voltajına sahip polyester veya polipropilen kondansatör tercih edilmelidir.
- Şok Bobini (L1): 2000NN ferrit halka üzerine 0.41 mm telden 160 tur sarılarak veya eski radyolardaki ferrit çubuklar kullanılarak hazırlanabilir.
Son düzenleme:
