81 LED Matrisli ve Çift CD4017 Entegreli Dev Yürüyen Işık Devresi

[guclusat]

81 LED Chaser using Double IC 4017 devresi, standart 10 LED'li yürüyen ışık devrelerini bir üst seviyeye taşıyan, matrisleme (matrixing) mantığıyla çalışan çok etkileyici bir projedir.

Devrenin teknik detaylarını ve çalışma prensibini şu şekilde özetleyebilirim:

81 LED Matris Yürüyen Işık Devresi​

Normalde bir adet CD4017 entegresi ile sadece 10 LED kontrol edilebilirken, bu devrede iki adet CD4017 ve transistörler kullanılarak $9 \times 9$ bir matris yapısı oluşturulmuş ve toplamda 81 LED kontrol edilebilir hale getirilmiştir.

Çalışma Prensibi:

1. Sinyal Kaynağı (NE555): Devrenin kalbinde hız ayarlı kare dalga üreten bir NE555 zamanlayıcı bulunur.
2. Sütun ve Satır Kontrolü (2x CD4017):
   • Birinci 4017 entegresi sütunları (9 adet) kontrol eder.
   • İkinci 4017 entegresi ise her sütun döngüsü tamamlandığında tetiklenerek satırları değiştirir.
3. Transistör Sürücüler (2N3904): Entegre çıkışları 81 LED'in toplam akımını taşıyamayacağı için, 9 adet NPN transistör (2N3904) anahtar olarak kullanılarak LED'lerin güvenle sürülmesi sağlanır.

Malzeme Adı	Teknik Detay / Değer	Adet
Zamanlayıcı Entegre	NE555 Timer IC	1 Adet
Sayıcı Entegre	CD4017 Johnson Onlu Sayıcı	2 Adet
Transistör	2N3904 veya muadili NPN Transistör	9 Adet
Direnç (Baz)	10k Ohm Direnç	10 Adet
Direnç (LED Koruma)	470 Ohm Direnç	1 Adet
Direnç (Kontrol)	3.3k Ohm Direnç	1 Adet
LED	5mm veya 3mm (İstediğiniz Renkte)	81 Adet
Kondansatör	1uF 10V (Elektrolitik)	1 Adet
Potansiyometre	100k Ohm (Hız Ayarı İçin)	1 Adet
Diyot	1N4007 (1A 1000V)	1 Adet
Pil	1.5V AA Kalem Pil	4 Adet
Pil Yuvası	4'lü AA Pil Yatağı (6V Çıkış İçin)	1 Adet
Deney Tablası	Büyük Boy Breadboard (Prototip İçin)	1 Adet

Kısa Montaj Notu:​

81 adet LED'i breadboard üzerine dizerken anot (+) ve katot (-) yönlerine çok dikkat etmelisin. Matris yapısı (satır ve sütun mantığı) nedeniyle tek bir hatalı LED bağlantısı, bütün bir sıranın çalışmamasına neden olabilir.