Piyasada bulunan isimsiz veya kodları silinmiş zener diyotların çalışma voltajlarını tespit etmek için bu basit ama etkili devreyi kullanabilirsiniz. Devre, diyot üzerinden sabit bir akım geçirerek gerçek zener kırılma voltajını ölçmenize olanak tanır.
1. Devrenin Çalışma Mantığı
- Doğrultma Katı: T1 trafosu şebeke voltajını 24V AC'ye düşürür. D1 diyotu ve C1 kondansatörü bu voltajı doğrultup filtreleyerek yaklaşık 30-34V DC bir gerilim elde edilmesini sağlar.
- Sabit Akım Kaynağı (Q1): Devrenin en kritik parçası 2N5363 JFET transistörüdür. JFET, zener voltajı ne olursa olsun devreden geçen akımı yaklaşık 10 mA seviyesinde sabit tutar. Bu sayede zener diyotu aşırı ısınmadan veya yanmadan güvenle test edilebilir.
- Ölçüm: Test noktalarına (BP1, BP2) bağlanan zener diyotun uçlarındaki gerilim bir Voltmetre (veya VOM) ile ölçülür. Okunan değer, o zenerin voltajıdır.
2. Nasıl Test Edilir?
- Diyotu test uçlarına bağlayın ve S1 butonuna basın.
- Voltmetrede 0.7V - 0.8V gibi çok düşük bir değer görüyorsanız, diyotu ters bağlamışsınız demektir (diyot normal iletim yönündedir).
- Diyotun uçlarını çevirin; şimdi okuduğunuz değer (örneğin 5.1V, 12V veya 24V) zenerin gerçek değeridir.
- Bu devre ile 25-28 Volt'a kadar olan tüm zenerleri test edebilirsiniz.
3. Malzeme Listesi (Parts List)
- T1: 220V AC giriş / 24V AC çıkış (300 mA) güç trafosu.
- Q1: 2N5363 N-Kanal JFET (Akım sınırlayıcı).
- D1: 1N4002 Diyot.
- C1: 500 uF / 50V (Veya 1500 uF) Elektrolitik Kondansatör.
- S1: Normalde Açık (N.O.) Push-buton anahtar.
- BP1, BP2: Bağlantı terminalleri (Kırmızı/Siyah).
