Düşük Maliyetli LED Flaşör

[uydudoktoru]

Trafosuz (transformerless) bir güç kaynağı tasarımı ile iki grup LED'i sırayla yakıp söndüren (flip-flop) oldukça verimli ve dekoratif bir "Alternatif Flaşör" devresidir.

Basit Trafo Kullanmayan LED Flaşör Devresi​

Bu devre, dekoratif amaçlı basit bir alternatif flaşör (yanıp sönen ışık) uygulamasıdır. 20 adet yüksek parlaklıklı (High Bright) LED, sırayla yanıp sönerek harika bir renk gösterisi sunar. Devre oldukça düşük maliyetlidir ve DC gerilimi bir düşürücü transformatör kullanmadan doğrudan AC şebekeden elde eder. Tasarımı çok basit olduğu için küçük bir delikli plaket (PCB) parçası üzerine kolayca kurulabilir.

Güç Katı ve Çalışma Prensibi:Devrenin gücü, 230 Volt AC şebekeden CX (AC kapasitör) aracılığıyla alınır. Bu kapasitör, yüksek voltajı düşük voltajlı AC'ye düşürmek için kullanılır. 474 K 250 Volt AC kapasitör, yaklaşık 20 Volt AC ve 40 mA akım sağlar. Bu düşük voltajlı AC, D1-D4 köprü diyotları ile doğrultulur ve C1 kapasitörü ile filtrelenir.

Sürücü Katı (Astable Multivibratör):LED sürücü kısmı, iki adet NPN transistör (T1 ve T2) kullanılan bir "Astable Multivibratör" devresidir. Devre, C2 ve C3 kapasitörlerinin şarj ve deşarj olma prensibiyle çalışır:

1. Pozitif hattan gelen akım, ilk 10'lu LED grubundan (1-10) geçerek R3 direnci üzerinden T1'in kolektörüne akar.
2. R3 direnci, LED'leri korumak için akımı sınırlar. Bu sırada C2 kapasitörü şarj olur.
3. Ardından C2, T2 transistörünün beyzi ve R5 direnci üzerinden deşarj olur. Bu, T2'ye beyz akımı sağlar ve onu iletime geçirir. Sonuç olarak ikinci grup LED'ler (11-20) yanar.
4. C2 tamamen boşaldığında T2 kapanır ve ikinci grup LED'ler söner.
5. Aynı işlem devrenin diğer tarafı için de tekrarlanır.

Bu döngü, transistörlerin kapasitörlerden gelen yükle anahtarlanması sayesinde LED'lerin sırayla yanıp sönmesini (flaşör etkisi) sağlar.

ÖNEMLİ UYARI (DİKKAT!)​

Bu devre yüksek voltajlı AC şebeke (220V/230V) kullandığı için TEHLİKELİDİR ve dikkatsiz kullanımda ÖLÜMCÜL olabilir.

• Devre şebekeye bağlıyken asla dokunmayın veya hata aramaya çalışmayın.
• AC devreler konusunda deneyimli değilseniz bu devreyi kurmaya çalışmayın.
• Devreyi çalıştırdığınızda mutlaka yalıtkan (plastik) bir kutu içerisine alın.

Teknik Tavsiye: Yazıda geçen 474K 250V kapasitör, Türkiye şebeke voltajı (220-230V) için sınır değerdedir. Daha güvenli olması açısından 400V veya 630V değerinde bir kapasitör kullanmanızı öneririm. Ayrıca transistör olarak yaygın bulunan BC547 veya benzeri NPN transistörler tercih edilebilir.