Merhaba, elektroniğe olan ilginiz ve foruma katılımınız harika! Öncelikle çok doğru bir tespit yapmışsınız; sorunun uydu alıcısından (receiver) mı yoksa TV'den mi kaynaklandığını anlamak için TV'nin kendi OSD (On-Screen Display) menüsüne bakmak, arıza tespitinde en doğru ve profesyonel ilk adımdır.
Eklediğiniz resimleri inceledim. Görüntü hem yatayda (sağ-sol) hem de dikeyde (alt-üst) ekrandan dışarı taşmış (zoomlanmış) durumda. Ayrıca mavi ekranda hafifçe yatay geri dönüş (retrace) çizgileri de belirginleşmiş. CRT (tüplü) televizyonlarda görüntünün her iki eksende birden bu şekilde büyümesine genel olarak
"Blooming" (çiçeklenme/şişme) veya geometri bozulması denir.
Amatörce uğraştığınızı belirttiğiniz için arızanın en olası sebeplerini kolaydan zora doğru şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Yazılımsal İhtimal: Servis Menüsü (EEPROM) Ayarları
Euromax gibi markalar genellikle standart Çin üretimi şasiler kullanır. Elektrik dalgalanmaları veya fişin aniden çekilmesi gibi durumlarda, cihazın içindeki hafıza (EEPROM) entegresinin kafası karışabilir ve fabrika geometri ayarları bozulabilir.
- Çözüm: Cihazın gizli servis menüsüne girerek V-SIZE (Dikey Boyut) ve H-SIZE (Yatay Boyut) ayarlarını düşürmek sorunu çözebilir. Çin şasilerinde servis menüsüne girmek için genellikle kumandadan sesi sıfıra indirip MENU ardından 6483 tuşlamak veya TV üzerindeki VOL- ile kumandadaki DISPLAY tuşuna aynı anda basmak gibi kombinasyonlar kullanılır.
2. Donanımsal İhtimal: B+ Voltajının Düşmesi (En Yüksek İhtimal)
Görüntü her yöne doğru orantılı bir şekilde büyüyorsa, donanımsal olarak en büyük şüpheli
B+ voltajının normalden düşük olmasıdır.
- Mantığı: B+ hattı, besleme devresinden çıkıp yüksek gerilim (Flyback) trafosuna giden ana güç hattıdır (14 inç TV'lerde genellikle 110V civarındadır). Eğer bu voltaj düşerse, tüpe giden yüksek gerilim (EHT) de düşer. Elektron demetinin gücü azaldığı için, saptırma bobinleri elektronları gereğinden fazla büker ve görüntü ekrandan taşar.
- Çözüm: Şasi üzerinde Flyback trafosuna giden hatta bulunan B+ filtre kondansatörünü (genellikle 100µF / 160V veya 47µF / 160V değerindedir) kontrol edin. Bu kondansatör zamanla kuruyup kapasitesini yitirmiş veya tepesi şişmiş olabilir. Değiştirilmesi genelde sorunu çözer.
3. Saptırma (Deflection) Katı Arızası
Özellikle yatay çıkış (Horizontal) veya dikey çıkış (Vertical) entegresi çevresindeki yüksek voltajlı kutupsuz polyester kondansatörlerin değer kaybetmesi de rezonansı bozarak görüntüyü büyütebilir. Ancak ilk iki seçenek çok daha olasıdır.
Güvenlik Uyarısı:Televizyonun içini açacaksanız lütfen çok dikkatli olun. CRT televizyonlar fişten çekili olsalar dahi tüpün üzerindeki vantuz kısmı ve büyük besleme kondansatörleri
ciddi ve ölümcül seviyede yüksek voltaj (binlerce volt) barındırabilir. Müdahale etmeden önce mutlaka uygun bir şekilde yüksek voltajı deşarj etmelisiniz.