PT2399 ile Low ve High Ton Kontrollü Eko Devresi Yapımı
PT2399, ses sinyaline gecikme (Delay) ve yankı (Echo) efekti kazandırmak için kullanılan, hobi elektroniğinde oldukça yaygın bir ses efekt entegresidir.
Bu projede PT2399 tabanlı eko devresine Low ve High filtre kontrolleri eklenerek yankı sinyalinin ton karakterinin ayarlanması amaçlanmaktadır. Böylece yalnızca eko miktarı ve tekrar sayısı değil, yankının bas ve tiz karakteri de potansiyometreler üzerinden kontrol edilebilir.
Gerekli Malzemeler
1 adet PT2399 eko/delay entegresi1 veya daha fazla NE5532 / TL072 op-amp
B10K ve B50K uygun değerlerde potansiyometreler
Dirençler
Seramik ve elektrolitik kondansatörler
IC soketleri
Giriş ve çıkış jakları
Uygun DC güç kaynağı
PCB veya pertinaks plaket
Kontrol Potansiyometreleri
Devrenin tasarımına göre potansiyometreler aşağıdaki işlevlerde kullanılabilir:| Kontrol | Görevi |
|---|---|
| Delay | Eko gecikme süresini ayarlar. |
| Repeat | Yankı tekrar miktarını belirler. |
| Low | Yankı sinyalindeki düşük frekansların karakterini değiştirir. |
| High | Yankı sinyalindeki yüksek frekansların karakterini değiştirir. |
| Volume / Level | Çıkış veya efekt seviyesinin ayarlanmasını sağlar. |
PCB Hazırlama
Devrenin şeması Sprint-Layout veya benzeri bir PCB tasarım programına aktarılabilir. Hazırlanan baskı devre pertinaks veya fiber plaket üzerine uygulanabilir.PCB üretildikten sonra bakır yollar dikkatlice kontrol edilmelidir. Özellikle PT2399 ve op-amp çevresindeki ince yollar arasında oluşabilecek kısa devreler multimetre ile kontrol edilmelidir.
Malzemelerin Montajı
Montaj sırasında önce düşük profilli elemanların yerleştirilmesi daha kolay ve düzenli bir çalışma sağlar.
Önerilen montaj sırası:
Dirençler ve jumper bağlantıları
Seramik ve küçük film kondansatörler
IC soketleri
Elektrolitik kondansatörler
Konnektörler
Potansiyometreler ve diğer mekanik elemanlar
PT2399 ve op-amp entegrelerinin doğrudan lehimlenmesi yerine IC soketi kullanılması, test ve olası arıza durumlarında entegrelerin değiştirilmesini kolaylaştırır.
Besleme ve Filtre Katı
PT2399 devrelerinde temiz ve kararlı bir besleme önemlidir. Besleme hattındaki gürültü ve yetersiz filtreleme, çıkışta dip gürültüsü, uğultu veya istenmeyen parazitlere neden olabilir.Bu nedenle besleme hattındaki filtreleme kondansatörleri entegrelerin besleme pinlerine mümkün olduğunca yakın konumlandırılmalıdır.
Low ve High filtre katlarının bağlantıları da PCB üzerindeki sinyal yönüne uygun şekilde yapılmalıdır.
İlk Çalıştırma
Devreye ses sinyali bağlamadan önce öncelikle besleme gerilimi kontrol edilmelidir.İlk enerji verme sırasında mümkünse akım sınırlı bir güç kaynağı kullanılması önerilir.
Enerji verildikten sonra:
Besleme gerilimini ölçün.
Entegrelerin aşırı ısınıp ısınmadığını kontrol edin.
Besleme hattında anormal akım olup olmadığını gözlemleyin.
Girişe düşük seviyeli bir ses sinyali uygulayın.
Çıkış sinyalini bir amplifikatör veya uygun ses sisteminden dinleyin.
Delay ve Repeat kontrollerini deneyin.
Low ve High potansiyometrelerinin yankı karakterini değiştirip değiştirmediğini kontrol edin.
Parazit ve Dip Gürültüsüne Dikkat
PT2399 tabanlı ses devrelerinde PCB yerleşimi ve topraklama oldukça önemlidir. Ses giriş/çıkış yollarının güç hatlarından mümkün olduğunca uzak tutulması, kısa sinyal yolları kullanılması ve uygun bir ortak topraklama düzeni tercih edilmesi parazit seviyesini azaltabilir.Ayrıca uzun potansiyometre kabloları da istenmeyen gürültü toplanmasına neden olabilir.
Güvenlik ve İlk Çalıştırma Uyarısı
Devreye enerji vermeden önce elektrolitik kondansatörlerin polaritelerini, entegrelerin yönlerini ve güç bağlantılarını mutlaka kontrol edin.
Özellikle PT2399 ve op-amp besleme bağlantılarında ters polarite ciddi hasara neden olabilir.
İlk testte doğrudan yüksek güçlü bir adaptör yerine akım sınırlı laboratuvar güç kaynağı kullanılması daha güvenlidir.
Bu şekilde PT2399 tabanlı eko devresi; delay, repeat, Low ve High kontrolleri kullanılarak farklı ses karakterlerine ayarlanabilir.
Son düzenleme:
