
NE555 entegresi üzerine kurulu, yüksek frekanslı (ultrasonik) bir köpek kovucu devresine ait. Bu devre, insanların duyamayacağı ancak köpeklerin hassas olduğu yaklaşık 30 kHz civarında bir ses üretir.
İşte devrenin teknik detayları ve çalışma prensibi:
Devre Analizi
- NE555 Zamanlayıcı: Devrenin kalbidir ve "astable multivibrator" (kararsız osilatör) modunda çalışır. Sürekli olarak kare dalga üretir.
- Frekans Ayarı: R3 (4.7 kOhm trimpot) üzerinden frekans ayarı yapılır. Görseldeki notlarda, en yüksek ses verimini almak için piezo hoparlörün rezonans frekansına göre ayarlanması gerektiği belirtilmiş.
- Trafo (EE15): Çıkıştaki ferrit nüveli küçük trafo, voltajı yükselterek (108Vpp) piezo elementin çok daha güçlü bir ses (basınç) üretmesini sağlar.
Malzeme Listesi
Devreyi kurmak isterseniz ihtiyacınız olan temel bileşenler şunlardır:- Entegre: NE555N
- Dirençler:
- R1: 470 Ohm
- R2, R4: 2.2 kOhm
- R3: 4.7 kOhm (Trimpot/Ayarlı direnç)
- Kondansatörler:
- C1, C2: 3.3 uF / 63V (Elektrolitik)
- C3: 10 nF (Kod: 103)
- Yarı İletkenler:
- D1, D2, D3: 1N4148 (Diyot)
- LED: Kırmızı (Güç göstergesi)
- Diğer:
- Trafo: EE15 Ferrit nüve
- Hoparlör: Yüksek frekanslı Piezo Transmiter
- Güç: 9V Pil
Teknik İpuçları
- Trafo Sarımı: Eğer EE15 trafoyu hazır bulamazsanız, kendiniz sarmanız gerekebilir. Genellikle primer (giriş) tarafı az sarım, sekonder (piezo tarafı) ise voltajı yükseltmek için çok daha fazla sarım gerektirir.
- Ayarlama: Devreyi kurduktan sonra bir osiloskop veya frekans sayıcı ile R3 potansiyometresini çevirerek tam 30 kHz civarını yakalamaya çalışın. Ses çıkmıyorsa endişelenmeyin; frekans çok yüksek olduğu için kulağınızla duyamazsınız.