
Çok Kanallı Hoparlör Koruma Devresinin Çalışma Prensibi
Bu hoparlör koruma devresi, güç amplifikatörlerinin çıkışlarında oluşabilecek tehlikeli DC gerilimleri algılayarak hoparlörleri korumak amacıyla tasarlanmıştır. Devre, birbirine benzer koruma katlarından oluşur ve 6 kanallı sistemlerde üç adet DPDT röle kullanılarak toplam altı amplifikatör çıkışı kontrol edilebilir.1. Çoklu kanal desteği
Devre, her biri iki amplifikatör kanalını kontrol eden koruma bölümlerinden oluşur. RLY1, RLY2 ve RLY3 röleleri, altı ayrı amplifikatör çıkışını hoparlörlerden ayırır. Dört kanallı sürümde ise iki röle kullanılır ve devrenin daha küçük PCB düzeni tercih edilir.2. Pozitif ve negatif DC gerilim algılama
Her amplifikatör çıkışındaki DC bileşen, direnç ve kondansatörlerden oluşan bir algılama ağı üzerinden kontrol edilir. Normal ses sinyalleri, bu ağın zaman sabiti ve devrenin eşik değerleri nedeniyle korumayı gereksiz yere tetiklemez.Amplifikatör arızası sonucunda çıkışta pozitif veya negatif yönde kalıcı DC gerilim oluşursa algılama transistörleri devreye girer. Böylece her iki polaritedeki DC arızalarına karşı koruma sağlanır.
3. Röle ile hoparlörlerin ayrılması
DC arıza algılama katı, röleleri çalıştıran kontrol bölümünü devre dışı bırakır. Röle bobinlerinin enerjisi kesildiğinde kontaklar açılır ve hoparlörler amplifikatör çıkışlarından ayrılır.Bu mekanizma, amplifikatör çıkışında oluşabilecek sürekli DC gerilimin hoparlör bobinlerinden geçmesini ve hoparlörlere zarar vermesini önlemeye yardımcı olur.
4. Röle beslemesi ve ilk açılış gecikmesi
Devrenin besleme bölümünde BD139 (Q16), BC547 ve 27 V zener diyot (ZD1) kullanılır. Bu bölüm, rölelerin çalışması için gerekli besleme gerilimini düzenler.İlk açılışta rölelerin belirli bir süre bekledikten sonra devreye girmesi, amplifikatörün açılış anında oluşabilecek geçici çıkış darbelerinin hoparlörlere ulaşmasını önlemeye yardımcı olur. Kaynak açıklamasında bu gecikme yaklaşık bir saniye olarak belirtilmiştir.
Önemli: Bu koruma devresi DC arızalarına karşı hoparlörleri ayırır; amplifikatörün kendi arızasını gidermez. Devrenin eşik gerilimleri, gecikme süresi ve röle kontak bağlantıları uygulama öncesinde orijinal şema üzerinden kontrol edilmelidir.
Çok Kanallı Hoparlör Koruma Devresinin Malzeme Listesi
1.
| Adet | Malzeme | Açıklama |
|---|---|---|
| 1 | PCB | Çift yüzlü, delik içi kaplamalı, 01101221 kodlu, 67 × 121,5 mm |
| 3 (2) | DPDT röle | PCB tipi, çift kontaklı, 24 V DC bobin, kontakları 30 V DC / 10 A |
| 8 (6) | Klemens | 2 kutuplu, 5,08 mm aralıklı, mini PCB klemensi (CON1–CON8) |
| 1 | Soğutucu | Q16 için, kanatlı, PCB montajlı, 44 mm yüksekliğinde, 16,5 × 10 mm |
| 1 | Yalıtım pulu ve burcu | TO-126 veya TO-220 transistör için silikon yalıtım takımı |
| 1 | M3 × 10 mm vida | Bombe başlı makine vidası |
| 1 | M3 tırtıklı rondela | Gevşemeyi önleyen rondela |
| 1 | M3 somun | Altıgen somun |
| 4 | Dişli yükseltici | PCB montajı için |
| 8 | Makine vidası | Yükselticilere uygun |
2.
| Adet | Devre elemanı | Referans | Özellik |
|---|---|---|---|
| 16 (11) | BC547B/C | Q1–Q3, Q5, Q6, Q8–Q10, Q12, Q13, Q15, Q17–Q19, Q21, Q22 | NPN, 50 V, 100 mA, TO-92 |
| 6 (4) | BC557B/C | Q4, Q7, Q11, Q14, Q20, Q23 | PNP, 50 V, 100 mA, TO-92 |
| 1 | BD139 | Q16 | NPN, 80 V, 1,5 A, TO-126 |
| 1 | 1N4750 | ZD1 | 27 V, 1 W zener diyot |
| 3 (2) | 1N4004 | D1–D3 | 400 V, 1 A doğrultucu diyot |
BC558B/C veya BC559B/C transistörleri, BC557B/C yerine kullanılabilir.
3.
| Adet | Değer | Tip |
|---|---|---|
| 6 (4) | 47 µF | Bipolar (kutupsuz) elektrolitik kondansatör |
| 3 | 47 µF / 50 V | Normal elektrolitik kondansatör |
4.
Tüm dirençler ¼ W, %1 toleranslı, metal film, eksenel tiptir.| Adet | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| 6 (4) | 33 kΩ – 100 kΩ | Metindeki açıklamaya göre seçilecek; emin değilseniz 100 kΩ kullanın |
| 1 | 47 kΩ | Sabit değer |
| 3 (2) | 4,7 kΩ | Sabit değer |
Son düzenleme: